Ano Ang “Kidney Failure?”

Ang ating mga kidney ay nagsisilbing taga-linis ng ating dugo, at ang mga dumi ng ating katawan ay inilalabas sa ihi. Ang ating mga kidney rin ang nagkokontrol ng asin at mga mineral (sodium, potassium, calcium), asido, gayundin ang balanse ng tubig sa ating katawan. Kapag biglaan o unti-unting humina ang mga gawaing ito ng ating mga kidney, nagkakaroon ang isang tao ng tinatawag na “kidney failure”.

Paano nalalaman kung ang isang tao ay may “kidney failure”?

Kapag nanghina ang mga kidney, tumataas ang antas ng Blood Urea Nitrogen (BUN) at creatinine sa dugo. Nagiging abnormal din ang tinatawag na estimated Glomerular Filtration Rate o eGFR, na nasusukat sa pamamagitan ng isang formula na batay sa creatinine.

Dapat tandaan na kahit sa kaunting pagtaas lamang ng antas ng creatinine ay maaaring nagpapahiwatig na ng matinding paghina ng kidney (halimbawa, kahitang creatinine na 1.6 mg/dLlamang ay maaaring magsaad ng 50% na panghihina ng mga kidney).

Kung isang kidney na lamang mayroon ang may sakit, maaari ba itong mauwi sa kidney failure?

HINDI. Kapag isang kidney lamang ang apektado ng sakit, bumabawi nang husto ang kabilang kidney upang mapanatiling normal ang pagganap sa tungkulin ang kidney. Sa mga taong sadyang isa na lamang ang natitirang kidney (“solitary functioning kidney”) kung ito’y magkasakit pa, maaari itong pagbuhatan ng‘kidney failure.’

Dalawang uri ng paghina ng kidney

Ang paghina ng kidney ay maaaring pansamantala lamang (Acute Kidney Injury/Acute Renal Failure, AKI/ ARF) o pangmatagalan (Chronic Kidney Disease, CKD)

Pansamantalang Paghina ng Kidney (Acute Kidney Injury/ Acute Renal Failure, AKI/ ARF)

Ang ating kidney ay maaaring biglaang humina nang pansamantala na tumatagal ng ilang oras o araw. Dating tinaguriang “Acute Renal Failure (ARF)”, ang tawag na ngayon dito ay “Acute Kidney Injury (AKI)”. Kung magagamot nang mahusay at maaga, kadalasan ay bumabalik din sa normal ang mga kidney.

Pangmatagalang Paghina ng Kidney (Chronic Kidney Disease, CKD)

Ang dahan-dahan at pangmatagalang paghina ng mga kidney, na umaabot ng buwan o taon, ay tinatawag na Chronic Kidney Disease (CKD); dati itong tinaguriang “Chronic Renal Failure (CRF)”. Sa paglipas ng panahon, at tuluyan nang humina ang mga kidney, humahantong ito sa tuluyang pagkasira (tinaguriang “End Stage Kidney Disease o End Stage Renal Disease, ESKD/ ESRD”) na ngangailangan na ng dialysis o kidney transplant. Kadalasan, kapag unang natuklasan ang ganitong sakit sa kidney, halos 50% na ang ipinanghina ng mga kidney.